» سلامت و بهداشت » پیشگیری بهتر از درمان » غلظت خون چیست و چه عوارضی دارد و راه های پیشگیری از آن
پیشگیری بهتر از درمان

غلظت خون چیست و چه عوارضی دارد و راه های پیشگیری از آن

1403/02/07 1036

در این مقاله از موزستان، با علائم غلظت خون و راه های درمان آن آشنا می شوید. غلظت خون، که به عنوان پلی سیتمی نیز شناخته می شود، به وضعیتی اطلاق می شود که در آن تعداد گلبول های قرمز خون، هموگلوبین یا هماتوکریت بالاتر از حد طبیعی باشد. این امر می تواند باعث افزایش خطر لخته شدن خون، سکته مغزی، حمله قلبی و سایر مشکلات سلامتی شود.

 

غلظت خون، عوارض و راه های پیشگیری از آن

غلظت خون چیست؟

پلی سیتمی یا اریتروسیتوز به معنای داشتن غلظت بالای گلبول های قرمز در خون شماست. اگر علائم مداوم پلی سیتمی دارید به پزشک عمومی خود مراجعه کنید. همچنین اگر فکر می کنید که شما یا کسی که با او هستید دچار حمله قلبی یا سکته شده است، باید از کمک پزشکی اورژانسی استفاده کنید.

 

عوارض غلظت خون:

– لخته شدن خون

– سکته مغزی

– حمله قلبی

– نارسایی قلبی

– فشار خون بالا

– آرتروز

– سنگ کلیه

– بزرگ شدن طحال و کبد

– نقرس

– خونریزی

 

علائم غلظت خون :

غلظت بالای گلبول های قرمز در خون باعث می شود خون غلیظ تر شود و کمتر بتواند در رگ ها و اندام های خونی حرکت کند.

 

بسیاری از علائم پلی سیتمی ناشی از این جریان کند خون است.

 

موارد خفیف پلی سیتمی ممکن است مشکلی ایجاد نکند، اما برخی از افراد مبتلا به پلی سیتمی ممکن است این موارد را تجربه کنند:

 

• ناراحتی در قفسه سینه یا شکم (شکم).

• درد و ضعف عضلانی

• خستگی و بی حالی.

• سردرد – ممکن است به عنوان یک حس پر بودن در سر و گردن تجربه شود

• سرگیجه.

• وزوز گوش – شنیدن صداهایی که از داخل سر شما می آیند، زمانی که هیچ صدایی از خارج وجود ندارد.

• تاری دید (یا از دست دادن موقت بینایی در یک یا هر دو چشم).

• پارستزی – یک احساس غیر طبیعی مانند گزگز، بی حسی یا سوزش، بدون هیچ دلیل فیزیکی مشخص.

• گیجی و منگی: غلظت خون می تواند به مغز آسیب برساند و منجر به گیجی و منگی شود.

• مشکلات خونریزی – مانند خونریزی بینی ، پریودهای سنگین و کبودی.

• خارش پوست – به خصوص بعد از حمام یا دوش گرفتن – این نتیجه گلبول های سفید خون (که سطح آنها نیز می تواند بالا باشد) است که هیستامین شیمیایی را آزاد می کند. 

• پوست قرمز – به ویژه در انگشتان دست، کف دست، پاشنه پا یا انگشتان پا.

• نقرس – که می تواند باعث درد مفاصل، سفتی و تورم شود.

 

اگر علائم دائمی غلظت خون دارید، باید برای ملاقات با پزشک عمومی خود وقت بگیرید.

 

چه زمانی باید مشاوره فوری پزشکی دریافت کرد ؟

جریان خون آهسته مرتبط با غلظت خون نیز می تواند باعث لخته شدن خون شود.

 

اینها می توانند جدی باشند زیرا ممکن است شما را در معرض خطر مشکلات تهدید کننده زندگی مانند:

 

• حمله قلبی

• آمبولی ریه – انسداد در رگ خونی که خون را از قلب به ریه ها می برد.

• سکته های مغزی

• در برخی موارد، لخته خون – معروف به ترومبوز ورید عمقی (DVT) – ممکن است قبل از حرکت در جای دیگری از بدن در پای شما ایجاد شود.

 

علائم DVT یا آمبولی ریه می تواند شامل موارد زیر باشد:

• درد، تورم، قرمزی و حساسیت در یکی از پاهای شما

• درد شدید در ناحیه آسیب دیده

• گرم شدن پوست در ناحیه لخته

• تنگی نفس

• درد قفسه سینه یا بالای کمر

• سرفه کردن خون

• احساس سبکی سر یا سرگیجه

• غش کردن

 

اگر هر یک از علائم بالا را تجربه کردید، فوراً به دنبال کمک پزشکی باشید.

 

عوارض غلظت خون بالا

 

علل غلظت خون :

پلی سیتمی یا غلظت خون را می توان به چندین نوع مختلف تقسیم کرد که بستگی به علت زمینه ای این بیماری دارد. در برخی موارد، نمی توان علت زمینه ای را شناسایی کرد.

 

غلظت خون ظاهری :

“پلی سیتمی ظاهری” جایی است که تعداد گلبول های قرمز شما طبیعی است، اما مقدار مایعی به نام پلاسما در خون شما کاهش یافته است که آن را غلیظ تر می کند.

 

این بیماری اغلب به دلیل اضافه وزن، سیگار کشیدن، نوشیدن الکل زیاد یا مصرف برخی داروها – مانند دیورتیک ها برای فشار خون بالا ایجاد می شود.

 

یک وضعیت مشابه که گاهی اوقات “پلی سیتمی نسبی” نامیده می شود نیز می تواند در نتیجه کم آبی رخ دهد.

 

اگر علت زمینه ای شناسایی و مدیریت شود، پلی سیتمی ظاهری ممکن است بهبود یابد. برای مثال، ترک سیگار یا کاهش مصرف الکل ممکن است کمک کننده باشد.

 

غلظت خون مطلق

“پلی سیتمی مطلق” جایی است که بدن شما تعداد زیادی گلبول قرمز تولید می کند. دو نوع اصلی وجود دارد:

 

غلظت خون اولیه – مشکلی در سلول های تولید شده توسط مغز استخوان که تبدیل به گلبول های قرمز خون می شوند وجود دارد. شایع ترین نوع آن به نام پلی سیتمی ورا (PV) شناخته می شود.

 

غلظت خون ثانویه – تعداد زیادی گلبول قرمز خون در نتیجه یک بیماری زمینه ای تولید می شود.

 

هر دو پلی سیتمی PV و ثانویه با جزئیات بیشتر در زیر توضیح داده شده اند.

 

غلظت خون ورا (PV)

PV یک بیماری نادر است که معمولاً به دلیل نقص در ژن JAK2 ایجاد می شود. این وضعیت باعث می شود که سلول های مغز استخوان تعداد زیادی گلبول قرمز تولید کنند.

 

سلول های مغز استخوان آسیب دیده همچنین می توانند به سلول های دیگر موجود در خون تبدیل شوند. این بدان معناست که افراد مبتلا به PV ممکن است تعداد پلاکت ها (ترومبوسیتوز) و گلبول های سفید خون (لکوسیتوز) به طور غیرطبیعی زیاد باشند.

 

اگرچه PV ناشی از یک خطای ژنتیکی است، PV معمولاً ارثی نیست. اکثر موارد در مراحل بعدی زندگی با میانگین سنی تشخیص 60 سال ایجاد می شوند.

 

غلظت خون ثانویه

پلی سیتمی ثانویه جایی است که یک بیماری زمینه ای باعث می شود اریتروپویتین بیشتری تولید شود.

 

این هورمونی است که توسط کلیه ها تولید می شود و سلول های مغز استخوان را برای تولید گلبول های قرمز تحریک می کند.

 

شرایطی که می توانند باعث پلی سیتمی ثانویه شوند عبارتند از:

 

بیماری مزمن انسدادی ریه (COPD) و آپنه خواب – اینها می توانند باعث افزایش اریتروپویتین شوند، به دلیل اینکه اکسیژن کافی به بافت های بدن نمی رسد.

 

مشکل در کلیه ها – مانند تومور کلیه یا تنگ شدن شریان های خون رسانی به کلیه ها

 

عوارض غلظت خون در مردان

 

نحوه تشخیص غلظت خون :

پلی سیتمی را می توان با انجام آزمایش خون برای بررسی موارد زیر تشخیص داد:

 

• تعداد گلبول های قرمز در خون شما (شمارش گلبول های قرمز)

• مقدار فضایی که گلبول های قرمز در خون می گیرند (سطح هماتوکریت)

• غلظت بالای گلبول های قرمز نشان می دهد که شما مبتلا به پلی سیتمی هستید.

 

• پزشک عمومی شما ممکن است آزمایش خون را به دلیل گزارش برخی از علائم یا عوارض بالا درخواست کرده باشد.

 

• اما پلی سیتمی گاهی اوقات تنها در طول آزمایش خون معمول به دلیل دیگری کشف می شود.

 

• پزشک عمومی شما ممکن است شما را به یک متخصص هماتولوژی (متخصص در شرایط موثر بر خون) برای آزمایشات بیشتر، تایید تشخیص و بررسی علت زمینه ای ارجاع دهد.

 

• برای بررسی دقیق تر، ممکن است آزمایش خون برای جستجوی ژن معیوب JAK2 و همچنین سونوگرافی از شکم برای بررسی مشکلات احتمالی در کلیه ها انجام شود.

 

درمان غلظت خون :

هدف از درمان غلظت خون پیشگیری از علائم و عوارض (مانند لخته شدن خون) و درمان هر گونه علت زمینه ای است.

 

راه های پیشگیری از غلظت خون :

مصرف مایعات کافی: نوشیدن آب کافی به رقیق شدن خون و جلوگیری از غلظت آن کمک می کند.

 

ورزش منظم: ورزش منظم به افزایش جریان خون و جلوگیری از لخته شدن خون کمک می کند.

 

مصرف غذاهای سالم: مصرف غذاهای سرشار از آهن، ویتامین B12 و اسید فولیک به تولید گلبول های قرمز سالم کمک می کند.

 

کاهش مصرف دخانیات: سیگار کشیدن می تواند باعث غلیظ شدن خون و افزایش خطر لخته شدن خون شود.

 

کنترل وزن: اضافه وزن یا چاقی می تواند خطر ابتلا به غلظت خون را افزایش دهد.

 

مراجعه منظم به پزشک: معاینات منظم به پزشک کمک می کند تا غلظت خون را در مراحل اولیه تشخیص و درمان کند.

 

درمان و پیشگیری از بیماری های دیگر :

برخی از افراد همچنین ممکن است برای سایر علائم یا عوارض پلی سیتمی که دارند یا برای هر علت زمینه ای این بیماری نیاز به درمان داشته باشند.

 

برای مثال، ممکن است به شما دارویی برای کمک به تسکین خارش، مدیریت COPD یا درمان نقرس داده شود.

 

در نهایت :

پافزایش غلظت خون، می تواند باعث افزایش خطر لخته شدن خون و انسداد عروق شود که به نوبه خود می تواند منجر به سکته مغزی، حمله قلبی و سایر مشکلات جدی سلامتی شود. درمان غلظت خون به علت زمینه ای آن بستگی دارد. در برخی موارد، ممکن است فقط نیاز به تغییر در سبک زندگی باشد، مانند مصرف مایعات بیشتر و ورزش منظم و … .

 

در موارد دیگر، ممکن است نیاز به دارو یا درمان های دیگر باشد. در صورت مشاهده هر یک از علائم غلظت خون، به پزشک مراجعه کنید. تشخیص زودهنگام و درمان مناسب می تواند به جلوگیری از عوارض جدی سلامتی کمک کند.

 

گردآوری: بخش سلامت موزستان

 

به این نوشته امتیاز بدهید!

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

  • ×